Ngoại trưởng Mỹ bất ngờ tới thăm Libya

Bà Clinton gặp chủ tịch Hội đồng Chuyển tiếp Quốc gia Mustafa Abdel Jalil và thủ tướng lâm thời Mahmud Jibril.

Giới chức Mỹ cho biết chuyến viếng thăm là nhằm hàn gắn sự cộng tác với chính quyền mới và giúp nước này “đi theo hướng dân chủ”. Bà Clinton sẽ hối thúc Hội đồng chuyển tiếp quốc gia (NTC) hoàn thành cam kết nhanh chóng tổ chức bầu cử.

“Điều quan trọng là khả năng chứng tỏ cho người dân Libya rằng họ có động lực”, một quan chức cấp cao trong chính quyền Obama tháp tùng bà Clinton cho biết.

“Chúng tôi đang hối thúc NTC chứng tỏ với người dân Libya rằng họ nghiêm túc với cam kết chuyển giao của họ, rằng họ nghiêm túc trong cam kết với luật pháp, rằng họ nghiêm túc tiến tới bầu cử”.

Bà Clinton dự kiến sẽ cam kết các khoản hỗ trợ mới trị giá hàng triệu đôla cho các chương trình giáo dục và chăm sóc y tế cho các chiến binh bị thương.

Ngoại trưởng Mỹ cho biết sẽ tăng ngân khoản cho việc bảo vệ kho vũ khí có từ thời Gadhafi cũng như phá hủy các kho vũ khí hóa học. Washington cũng đề nghị giúp Libya thu hồi hàng ngàn vũ khí trôi nổi khắp đất nước sau cuộc chiến. Các chuyên gia an ninh lo ngại chúng có thể rơi vào tay mạng lưới khủng bố al-Qaeda.

Theo giới chức Mỹ, viện trợ của Washington cho Libya kể từ khi xung đột bắt đầu đã lên tới 135 triệu đô.

NTC lùi bước ở thành phố Sirte, quê hương của ông Gadhafi

Gần 2 tháng kể từ khi chiếm được Tripoli, NTC vẫn chưa đánh bại được lực lượng trung thành với ông Gadhafi ở Sirte, thành phố quê nhà của ông. Điều này khiến nhiều người nghi ngờ về khả năng kiểm soát toàn bộ Libya của các nhà lãnh đạo mới, khiến kế hoạch tiến tới dân chủ như đã hứa của NTC bị trì hoãn.

Bà Clinton đến Libya đúng vào thời điểm chính phủ lâm thời đang đối mặt với bước lùi tại Sirte, thành phố ven biển Địa Trung Hải, nơi vài ngày trước đây họ gần như sẽ tuyên bố chiến thắng trước lực lượng ủng hộ ông Gadhafi.

Sirte giờ đây là thành phố lớn cuối cùng ở Libya lực lượng của ông Gadhafi còn đang cố thủ. Bani Walid, thành trì trên sa mạc, đã sụp đổ và về tay kiểm soát của các lãnh đạo mới vào hôm qua.

Theo Reuters, lực lượng trung thành với ông Gadhafi, vốn bị dồn vào một khu vực rộng khoảng 2km ở Sirte, có vẻ như đã phá được “rào”. Một nhóm tay súng NTC đã buộc phải rút lui khoảng 2km, sau khi bị tấn công dữ dội.

Việc kiểm soát được Sirte đóng vai trò tối quan trọng đối với NTC, bởi nó đánh dấu sự thiết lập kiểm soát bình thường nhất đối với toàn bộ lãnh thổ Libya. NTC cũng cho biết sự sụp đổ của Sirte sẽ là dấu hiệu cho tiến trình bắt đầu thành lập một chính phủ đã hoàn toàn đủ lông đủ cánh và xây dựng các thể chế dân chủ.

Phan Anh

Theo Reuters, AP